Katar Emiri Şeyh Temim bin Hamed Al Sani, 6 Kasım Cuma günü ABD Başkanı Donald Trump ile telefonda görüştü. Katar Emirliği, görüşmede bölgedeki gerilimin azaltılması için yürütülen uluslararası temasların ve Doha’nın Washington ile Tahran’ın tutumlarını yakınlaştırma çabalarının ele alındığını bildirdi. Açıklamada, bölgesel güvenliği sağlayacak kapsamlı bir anlaşma için müzakere sürecinin desteklenmesi üzerinde duruldu.

Doha iki tarafın yanıtlarını izliyor

Telefon görüşmesi, Katar Dışişleri Bakanlığının bu hafta başında arabuluculuk faaliyetlerine ilişkin yaptığı açıklamanın ardından gerçekleşti. Bakanlık Sözcüsü Macid el-Ensari, 3 Kasım’daki basın toplantısında Washington ile Tahran arasındaki görüş ayrılıklarını azaltmaya yönelik çalışmanın sürdüğünü söyledi. Taraflara iletilen önerilerin değerlendirildiğini belirten Ensari, gerilimi düşürecek ve müzakerelere alan açacak bir diplomatik çözüm arandığını anlattı.

Ensari, Katar’ın tarafların tutumunu kamuoyu önündeki açıklamalardan ziyade kendilerine iletilen önerilere verilen resmî yanıtlar üzerinden değerlendirdiğini belirtti. Bakanlık, güveni artıracak geçici bir mutabakatın daha kapsamlı bir çözüm için adım olabileceğini de gündeme getirmişti. Cuma günkü liderler görüşmesinden sonra yapılan açıklamada ise herhangi bir teklif metni veya tarafların üzerinde anlaştığı yeni bir uygulama takvimi yayımlanmadı.

Deniz ulaşımı da diplomatik gündemde

Katar’ın arabuluculuk çalışmaları, Körfez’deki askerî gerilimin yanı sıra Hürmüz Boğazı’ndaki seyrüsefer güvenliği tartışmalarının sürdüğü bir dönemde yürütülüyor. Ensari, hafta başındaki açıklamasında gemilere yönelik tehditleri eleştirerek seyrüsefer özgürlüğünün korunması gerektiğini söyledi. Katar’a ve diğer ülkelere ait gemilerin güvenliğinin bölgenin tamamını ilgilendirdiğini vurguladı. Emirlik, Trump ile Temim arasındaki görüşmeyi de bölgedeki son gelişmeler ve gerilimi düşürmeye yönelik girişimler çerçevesinde duyurdu.

Katar, nisan ayında ABD ile İran arasında duyurulan ateşkesi memnuniyetle karşıladığını açıklamış ve bölgeye yayılabilecek gerilimin önlenmesi için bu adımın geliştirilmesi gerektiğini belirtmişti. Doha o dönemde Pakistan’ın diplomatik çabalarını da anmıştı. Kasım ayındaki görüşmelerde Katar’ın açıkladığı hedef, tarafların pozisyonlarını yakınlaştırarak krizin sona ermesine yönelik bir müzakere zemini oluşturmak.

Trump ile Temim’in görüşmesine ilişkin Katar açıklaması, liderler düzeyinde temasın gerçekleştiğini ortaya koyuyor. ABD ile İran’ın doğrudan buluşacağı bir tarih veya iki tarafın ortak imzasını taşıyan yeni bir anlaşma duyurulmadı. Tarafların masadaki önerilere vereceği resmî yanıtlar, Katar’ın açıkladığı arabuluculuk çalışmasının sonraki aşamasını belirleyecek.