Paraguay Senatosu, Devlet Başkanı Santiago Pena’yı 6 Kasım’da azil oylamasında 44 oyla görevden aldı. Karar, Ueno Bank’a müdahalenin ardından kamu kaynaklarının bankaya yönlendirildiği iddiaları üzerine başlatılan sürecin sonunda geldi. Pena, Senatodan savunması için 72 saat daha istemiş ancak talebi reddedilmişti. Oturuma bizzat katılmayan Pena’yı avukatları temsil etti.

İstifa mektubu Kongrede sonuçlanmadı

Pena bir gün önce istifa mektubunu Kongreye iletti. Temsilciler Meclisi aynı gün devlet başkanı hakkındaki suçlamaların Senatoda ele alınmasına onay verdi. Alt kanattaki oylamada hazır bulunan 78 milletvekilinin tamamı sürecin açılması yönünde oy kullandı. İstifayı görüşmek için düzenlenen ortak Kongre oturumu ise yeter sayı kalmadığı için karar alınmadan sona erdi. Bu nedenle cuma günü Senato, Pena’nın istifa başvurusu sonuçlanmadan azil görüşmelerine devam etti.

Pena, savunmasını hazırlayabileceği sürenin yetersiz olduğunu belirtti ve kendisine yüzlerce sayfalık bir dosyanın iletildiğini söyledi. Avukatları da Senatodaki savunmada, azil sürecinin sürdürülmesi yerine istifanın ele alınması gerektiğini savundu. Ek süre talebine 39 senatör karşı çıktı, üç senatör destek verdi. Senato, talebi reddettikten sonra Pena’ya Genel Kurula gelip konuşması için ayrıca süre tanıdı. Pena kürsüye çıkmadı; avukatları oturumda savunma yaptı.

Bankaya müdahale 3 Kasım’da başladı

Paraguay Merkez Bankası, Ueno Bank’ın mali yapısındaki bozulmanın ardından 3 Kasım’da bankaya müdahale etti. Şubelerin ve dijital işlemlerin askıya alınması üzerine mevduatlarına erişemeyen müşteriler protestolar düzenledi. Bankanın yaklaşık 2,9 milyon müşterisi bulunuyordu. Merkez Bankası Başkanı Carlos Carvallo da müdahalenin ardından istifa ettiğini duyurdu.

Azil dosyasında, kamuya ait emeklilik fonlarının Ueno Bank’ta tutulması ve Pena’nın bankayla bağlantısı üzerinden siyasi nüfuz kullanıldığı öne sürülüyor. Pena suçlamaları reddediyor. Senatodaki süreç, devlet başkanının görevde kalıp kalmayacağına ilişkin; savcılığın bankanın çöküşü hakkında başlattığı adli inceleme ise ayrı yürütülüyor.

Paraguay Anayasası, seçilmiş eski devlet başkanlarına belirli şartlarla ömür boyu senatörlük statüsü tanıyor. Azil yargılamasında görevden alınan bir devlet başkanı bu statüden yararlanamıyor. Bu nedenle istifanın kabulü ile azil kararı arasındaki fark yalnızca görevin nasıl sona ereceğiyle sınırlı değil. Senato, savunma ve suçlamaları dinledikten sonra nihai oylamaya geçti. Görevden alma kararı başkanlık makamına ilişkin bir sonuç doğururken savcılığın incelediği iddialar hakkında ceza mahkemesi hükmü vermiyor.