Basra Körfezi’nden yüklenen rafine petrol ürünü miktarı ekimde günde yaklaşık 3 milyon varile çıktı. Gemi trafiğini izleyen analiz şirketi Vortexa’nın verilerine göre bu miktar, mayısta görülen günlük 1 milyon varillik düzeyin yaklaşık üç katı. Motorin tedariki açısından izlenen bu toparlanma sürerken İstanbul’un Avrupa yakasında motorinin litre fiyatı 11 Kasım’da 95,21 lira oldu. Kasımın ilk haftasında aynı yakada litre fiyatı 100 liranın üzerindeydi.

Sevkiyat savaş öncesinin gerisinde

Orta Doğu’daki çatışmalar Hürmüz Boğazı’ndaki tanker trafiğini aksatmış, bölgeden motorin de dâhil olmak üzere işlenmiş petrol ürünlerinin uluslararası pazarlara ulaşmasını zorlaştırmıştı. Ekimde kayda geçen günlük yükleme hacmi, mayıstaki düşük seviyeye göre artmasına rağmen savaş öncesindeki miktarın yaklaşık yarısında kaldı. Yüklemelerin tamamı motorinden oluşmuyor. Toplamda petrokimya sanayisinde ham madde olarak kullanılan nafta ve sıvılaştırılmış petrol gazı da bulunuyor.

Motorin arzı neden izleniyor

Körfez’deki sevkiyatın artması, Avrupa ve Asya’da motorin tedarikinde yaşanan sıkışıklığın azalabileceği beklentisini güçlendirdi. Bölgeden daha fazla ürün gönderilmesi, uluslararası motorin fiyatları üzerindeki yukarı yönlü baskıyı azaltabilir. Ancak Körfez’de ölçülen yükleme hacmi, Türkiye’deki akaryakıt tarifesinin ne zaman değişeceğini veya olası bir değişikliğin pompaya kaç lira yansıyacağını tek başına göstermiyor.

Pompada hangi etkenler belirleyici

Türkiye’de motorinin pompa fiyatı açısından uluslararası ürün fiyatlarıyla birlikte döviz kuru ve rafinerilerin fiyatlama koşulları da etkili. Bu nedenle Körfez’deki toparlanmadan hareketle yeni bir indirimin tarihi veya tutarı henüz kesinleşmiş değil. 11 Kasım sabahında Brent petrolün varili yaklaşık 92,50 dolardan işlem gördü. Brent fiyatı geçen hafta yüzde 16 gerilemiş, bu haftanın ilk işlemlerinde de kaybı yüzde 5’i aşmıştı. Açıklanan Körfez verisi, Türkiye’ye ulaşan motorin miktarını ayrı olarak göstermiyor. Bu nedenle bölge genelindeki yükleme artışından Türkiye’nin ithalatı için bir rakam çıkarmak mümkün değil.